Химиялық және биологиялық технологиялар институты

ИХиБТХжБТИ химиялық инженерия және процестер, инженерлік биотехнология мамандарын және қоршаған ортаны қорғау бағыты бойынша эколог-мамандарды өнеркәсіптің химия, мұнай-химиясы, биотехнология, энергетика, тау-кен металлургиясы, мұнай өндіру және мұнай өңдеу, мұнай-газ химиясы салалары үшін білім берудің барлық үш деңгейі бойынша (Бакалавриат, Магистратура, Докторантура) дайындайды.

Туйебахова Зоя КаимовнаТуйебахова Зоя Каимовна

Химиялык және биологиялық технологиялар институтының директоры

Профессор Зоя Каимовна Туйебахова Д. И. Менделеев атындағы Мәскеу химия-технологиялық институтын қызыл дипломмен бітірді (МХТИ), оны бітіргеннен кейін МХТИ Ғылыми кеңесі, қазіргі Ресей химия-технологиялық университетінің аспирантурасына ұсынды. Ол Қазақстанда және шетелде жоғары білім беру жүйесінде ғылыми-педагогикалық қызметте және басқарушылық жұмыста үлкен тәжірибеге ие.

Орыс және ағылшын, түрік тілдерінде 60-тан астам ғылыми еңбектері мен өнертабыстары бар. Бірнеше жылдар бойы ҚБТУ- нің академиялық жұмыс жөніндегі проректоры болып қызмет істеді және осы жылдары оның басшылығымен университет, Қазақстанда алғаш рет химиялық инженерия бағдарламасы бойынша IMAREST (Ұлыбритания) халықаралық аккредиттеуіне ие болды, ал ҚБТУ халықаралық экономика мектебі Лондон университетінің (UoL, Ұлыбритания) үлестес орталығына айналды. «Қазақстан Теңіз академиясы (ҚТА)» халықаралық жобасының координаторы болды: ҚБТУ-да бүгінгі күні ҚТА факультеті табысты жұмыс істеуде. Зоя Каимовна - шетелдік Yeditepe University (Istanbul) университетінің инженерия факультетінің профессоры болған Қазақстанның аз ғана әйел өкілдерінің бірі.

2017 жылдан бастап университеттің Химиялық және биологиялық технологиялар институтының (ХжБТИ) директоры болып қызмет атқарады. "Химиялық және биохимиялық инженерия" жаңа білім беру бағдарламасын, "Foundation School" және "Сәтбаев университеті - Алматы мектептеріне" жобаларын құрудың бастамашысы. Төрт тілді меңгерген.

"Қазақстан Республикасының тәуелсіздігіне 20 жыл" мерейтой медалімен, Алматы қаласы әкімінің Құрмет грамотасымен, Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрінің (БҒМ) Құрмет грамотасымен, Қ.И.Сәтбаев атындағы "ҚазҰТЗУ-ға 85 жыл" мерейтой медалімен марапатталды.

Химиялық және биохимиялық инженерия - бұл, өндіріс тиімділігін арттыру және күшейту, жаңа технологиялар мен материалдарды жасау үшін қолданылатын химиялық және биологиялық процестерді жақсы білуге негізделген жоғары технологиялық сала, өнеркәсіптік қалдықтарды өңдеуде шешуші рөл атқарады. Институттың студенттері, магистранттары мен докторанттары шикізат пен қосалқы материалдарды жаңа бейорганикалық және органикалық материалдарға айналдыру үшін қажетті инновациялық технологияларды қолдана отырып, жаңа полимерлі материалдардың өндірісі мен  синтезінің негізгі процестерін үйренеді.

Институт химиялық және биохимиялық инженерияда, қоршаған ортаны қорғау технологиясында жаңа әдістерді әзірлейді, ірі өнеркәсіптік химиялық және биохимиялық өндірістердің, биоэкологиялық инженерия саласының болашақ көшбасшылары, бизнес көшбасшылары болатын жаңа ұрпақтың инженерлік-техникалық қызметкерлерін дайындайды.

ХжБТИ тарихы "Жалпы химия", "Физикалық және аналитикалық химия" кафедраларынан бастау алып, кейіннен "физикалық және органикалық химия" кафедрасы болып қайта құрылды. Бұл кафедралар Қазақ тау-кен металлургия институтының құрамына кірді (1934 ж.)  - бұрын Қ. И. Сәтбаев атындағы ҚазҰТЗУ деп аталған. / Сәтбаев Университеті.  Кафедраны ұйымдастырудың бастауында Қазақстанның химия және мұнай химиясы өнеркәсібін, фосфор саласын, минералды тыңайтқыштар өндірісін, түсті металлургиясын құрған және дамытқан көрнекті оқытушылар - ғалымдар тұрды.

Бүгінгі таңда Институт өнеркәсіптің түрлі салалары үшін химиялық және биохимиялық инженерия мамандарын, биотехнолог - инженерлер мен биоэкологтарды даярлау саласында көшбасшы болып табылады.

2018 жылдан бастап ХжБТИ  ҚР БҒМ 2018 жылдың сәуір айында бекіткен "Химиялық және биохимиялық Инженерия" жаңа білім беру бағдарламасы (ББ) бойынша жұмыс істейді. Бұл жаңа бағдарламаның ерекшелігі біздің институтқа химиялық инженерия және процестер, инженерлік биотехнология және биоэкология, көмірсутекті қосылыстардың химиялық инженериясы бойынша дайындық бағыттарына түскен барлық студенттер алғашқы төрт семестрде, яғни оқудың алғашқы екі жылында химиялық және биологиялық пәндер мен математика және физика бойынша бірыңғай базалық инженерлік іргелі даярлықтан өтеді, химиялық және биохимиялық инженерия негіздерімен танысады, ал бесінші семестрден бастап, яғни оқудың үшінші жылынан бастап университетте студенттер болашақ қызметінің /мамандығының бағыты бойынша   бейіндік пәндерден өте бастайды.

Білім берудің барлық үш деңгейінде пәндерді оқыту, бакалавриатта дипломдық жұмыстар мен жобаларды орындау, магистратура мен докторантурада диссертациялық жұмыстарды жазу үш тілде жүргізіледі: қазақ, орыс және ағылшын.

ХжБТИ - ның  көп ұлтты құрамын басқаруды институт  директоры және оның екі орынбасары, керемет мамандар Ирина Алексеевна Портнягина және Сейітхан Азат  жүзеге асырады.

Бүгінде, ХжБТИ құрамында екі кафедра жұмыс істейді: "Химиялық және биохимиялық инженерия" (ХжБИ) және "Химиялық процестер және өнеркәсіптік экология" (ХПжӨЭ). Білім алушылардың білім  деңгейінің жоғары болуына білім, ғылым және практика үштұғырлығын  қамтамасыз ететін үлкен практикалық және ғылыми-педагогикалық тәжірибесі көп жоғары білікті профессор-оқытушылар құрамы қолдау көрсетеді.

Бүгінде, біздің институт қабырғасында «жоғары оқу орнының үздік оқытушысы» профессор Б.К. Еликбаев пен Б. С. Селенова, қауымдастырылған профессорлар Х. С. Рафикова мен Сейтхан Азат, ҚР Тұңғыш Президенті Қоры мен ҚР БҒМ жас ғалымдар шәкіртақысының иегерлері Г.С. Айткалиева мен Сейтхан Азат жұмыс істейді. "Қазақстанның үздік жас ғалымы" атағының бірнеше дүркін иегері Азат Сейітхан бүгінде ХжБТИ директорының ғылыми-білім беру қызметі жөніндегі орынбасары болды.

2018 жылы қауымдастырылған профессор Х.С. Рафикова және ХжБТИ докторанты Диас Тастанбеков "Қазақстанның Жүз жаңа есімі" республикалық жобасының лауреаттары атанды.

Институттың зертханалары жалпы химия, бейорганикалық, физикалық, коллоидтық, аналитикалық және органикалық химия, мұнай химиясы және мұнай және газ химиясы, полимерлер химиясы, биотехнология, биоэкология, өнеркәсіптік экология бойынша зертханалық жұмыстарды жүргізу үшін заманауи жабдықтармен жабдықталған. Студенттер виртуалды зертханалық жұмыстар жүйесіне еркін қол жеткізе алады, ғылыми жобалар мен зерттеулерге, конференциялар мен олимпиадаларға, дәстүрлі Сәтбаев оқуларына сәтті қатысады.

ХжБТИ Еуроодақ, АҚШ және Азия университеттерімен тығыз байланыста, Пенсильвания университетімен (Pennsylvania State University, USA), University Sains Malaysia (Малайзия), Мәскеу технологиялық университетімен (Ресей), Беларусь мемлекеттік технологиялық университетімен (Беларусь), Белосток техникалық университетімен (Польша), Д. И. Менделеев атындағы Ресей химия-технологиялық университетімен,  «Yeditepe University» университетімен (Стамбул, Түркия), Стамбул техникалық университеті (Istanbul Teknik Universitesi), Нанси университеті (Франция), химия-технологиялық және металлургия университеті (Болгария), Қазан ұлттық зерттеу технологиялық университеті және ТМД университеттерімен ынтымақтасады.

Институт әлемнің түрлі елдерінен жетекші оқытушы - ғалымдарды оқыту процесі үшін, бірлескен ғылыми жобаларды жүргізу және  біздің докторанттарымыздың диссертацияларына бірлесіп жетекшілік етуді жүзеге асыру үшін  шақырады.

Институттың студенттері мен оқытушылары "Болашақ" президенттік білім беру бағдарламасына, Tempus, Erasmus, Newton-al-Farabi халықаралық бағдарламаларына қатысады, ағылшын тілді елдерде тілдік тағылымдамадан және  білім- ғылым- өндіріс ғылыми-білім беру тәсілі бойынша шетелдік жоғары оқу орындарында және әріптестердің кәсіпорындарында кәсіби тағылымдамадан өтеді.

Институтта, Қазақстанның мұнай және газ-химия салаларының жетекші өкілдері Атырау мұнай өңдеу зауытымен, Павлодар мұнай химия зауыты, Қазақ газ өңдеу зауыты, "Интергаз-Орталық Азия", "Теңізшевройл" және "Fluor Corporation" сияқты компаниялармен, "Organic" мұнай өнімдерін тәуелсіз сараптау орталығымен, "Орынбор минералдары" АҚ-мен (Ясный қ., Орынбор обл.) және т. б. ұйымдармен серіктестік қарым-қатынас орнаған.

2018 жылы ХжБТИ  директоры З.К. Туйебахованың бастамасы бойынша химиялық және биохимиялық инженерия саласында, сондай-ақ инженерлік даярлаудың басқа да бағыттарында жұмыс істейтін оқытушылар мен қызметкерлердің біліктілігін едәуір арттыруға мүмкіндік беретін "химияның іргелі негіздері" білім беру бағдарламасы жұмыс істей бастады. Бағдарлама аналитикалық ойлауды дамыту және күшейту, сондай-ақ кәсіби дағдыларды игеру және одан әрі күшейту, кейінгі химиялық және инженерлік пәндерді сапалы меңгеру үшін кешегі мектеп оқушыларының білімдеріндегі олқылықтарды жою үшін де жасалған. Бағдарлама мектеп мұғалімдеріне, ЖОО оқытушыларына, орта оқу орындарының оқушыларына қазақ, орыс және ағылшын тілдерінде жүргізіледі.

Химиялық және биологиялық технологиялар институты Алматы қаласы және облысында, Қазақстанның түрлі өңірлерінде рекрутингтік жобаларды белсенді жүргізуде. Біздің университетке дарынды жастарды тарту мақсатында 2017 және 2018 жылдары Оңтүстік Қазақстан облысына "Назарбаев Зияткерлік мектептеріне, дарынды балаларға арналған "Балдәурен" мектептеріне есте қаларлық химиялық демонстрациялық тәжірибелер көрсетіліп, шолу дәрістерін оқумен іссапарлар өтті. Осындай кездесулер барысында оқушылар Сәтбаев университетінің  білім беру бағдарламаларымен, ғылыми-зерттеу жобаларымен танысады. (Қ. И. Сәтбаев атындағы ҚазҰТЗУ).

2020 жылдан бастап ХжБТИ Алматы қаласының білім басқармасымен бірлесіп "Сәтбаев Университеті Алматы қаласының мектептеріне"жобасы бойынша белсенді жұмыс істеп келеді. 2020 жылғы 08 маусым -21 маусым аралығында алғаш рет ҰБТ-ның екі бейіндік пәндерінің бірі ретінде химия пәнін таңдаған Алматының 129 мектебінің барлық түлектеріне қазақ және орыс тілдерінде сабақтар мен кеңестер ұйымдастырылды.

ХжБТИ - да ғылыми жобаларды жүзеге асыруда студенттерді, магистранттар мен докторанттарды белсенді тарта отырып, профессорлық-оқытушылық құрамның ғылыми-зерттеу жұмыстары белсенді жүргізілуде. 2018 жылы институт Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрлігінің үш гранттық қаржыландыру жобасының, сондай-ақ № BR05236302 "өнеркәсіптік өндірістің тиімділігі мен экологиялық тұрақтылығын арттыру үшін жаңа материалдар мен технологияларды жасау саласындағы химиялық кластердің инновацияларын ғылыми-техникалық негіздеу"бағдарламалық-нысаналы қаржыландыру (БНҚ) жобасының иегері болды. БНҚ жалпы сомасы 368 665 976 (үш жүз алпыс сегіз миллион алты жүз алпыс бес мың тоғыз жүз жетпіс алты) теңгені құрады.

2020-2021 жаңа академиялық жылы ҚР БҒМ-2020 ғылыми гранттарының алғашқы иегерлері:

- ХжБИ кафедрасының меңгерушісі PhD докторы, қауымдастырылған профессор Х. С. Рафикова "Агрохимиядағы құрамында металл бар иондық сұйықтықтар" жобасымен (2020-2022 ж. ж.);

- Химия ғылымдарының докторы, ХжБИ кафедрасының профессоры Б. С. Селенова "Полимер-металдық мульти қабатты нано-катализаторларды әзірлеу" (2020-2021 ж. ж.);

-Химия ғылымдарының докторы, ХПжӨЭ кафедрасының профессоры Т. К. Искакова "Аридтік климаттық аймақтар үшін жаңа биополимерлі ылғалсорғышты пайдаланып инновациялық су үнемдеуші технологияларды әзірлеу" (2020-2021 ж. ж.);

- Биология ғылымдарының докторы, ХПжӨЭ кафедрасының профессоры Б.К Еликбаев. "Алматы қаласы. ауыр металдармен ластанған топырақтарының фиторемедиациясы үшін гипераккумулятор–өсімдіктерді іріктеу бойынша ғылыми негіздеме" (2020-2021 ж. ж.).

Жоғары

Қате кетті!

Жолдарды дұрыс толтыруға тырысыңыз.

Сіздің мәліметтеріңіз сәтті жіберілді!

Жақын арада біз Сізбен хабарласамыз.

Сіздің мәліметтеріңіз сәтті жіберілді!

Электрондық пошта мекенжайыңызға растау хаты жіберілді. Электрондық пошта мекен-жайыңызды растауды ұмытпаңыз.

Аудармасы жоқ


Басты парақшаға өту